Cechy dobrej melodii

Czasami słuchając danej piosenki, mamy wrażenie, że czegoś jej brakuje. Najczęściej mówimy, że „jest nudna”, „pozbawiona kopa” lub po prostu „nie chwyta”. To określenia bardzo potoczne – wrażenia, jakie nimi opisujemy mają często konkretną przyczynę. Poznajmy te najważniejsze.

Melodia rządzi

Najczęściej o powodzeniu lub porażce piosenki decyduje melodia wokalu. W popie to ona znajduje się na pierwszym planie kompozycji, ją jako pierwszą zapamiętujemy. Dodatkowo jest ona prawie zawsze komponowana najwcześniej i pozostałe elementy warstwy muzycznej są jedynie do niej dobudowywane.

Trzy zasady

Istnieją trzy bardzo ogólne, ale ważne zasady. Są to:

  • Zasada różnorodności – utwór muzyczny nie może składać się z 1-taktowej sekwencji melodycznej puszczonej w pętlę, bo byłoby to zbyt monotonne. Dlatego też typowy utwór muzyczny ma budowę AABA, czyli składa się ze zwrotek, refrenów i mostu. Niektórzy muzycy idą o krok dalej i dodają takie struktury jak pre-chorus, post-chorus czy break.
  • Zasada oszczędności – mówi o tym, że w utworze nie ma miejsca na nudę. Zauważcie, że gdy między dwiema fraza wokalu wspomagającego jest dłuższa pauza(co jakiś czas jest to konieczne, inaczej nie dałoby się wykonać kawałka live) to zawsze się ją czymś „wypełnia” – może to być wokal wspomagający lub nowy instrument. Ciągłość pierwszego planu prawie zawsze musi być zachowana(prawie – w moście się ją czasem zrywa, ale most to wyjątkowa struktura melodyczna). W popie nie ma miejsca na monumentalne intro czy długie solówki gitarowe
  •  Zasada zamkniętej myśli – piosenka zawsze musi stanowić zamkniętą myśl muzyczną. Z tego wynika obecność wstępu(introdukcji) narastania napięcia aż do punktu kulminacyjnego(najczęściej ostatni refren śpiewany nieco inaczej niż pozostałe) i zakończenia(outro).

Nuty

Istnieją też bardzo konkretne wskazówki co do „parametrów technicznych” melodii. Nie będę poruszał tu kwestii oczywistych: dźwięki melodii należą do konkretnej gamy(utwór jest od początku do końca w jednej tonacji), całość jest zharmonizowana na konkretnej progresji akordów(i nie mogą być to dowolne akordy, w muzyce pop raczej nie spotkamy akordu iiº), metrum to zawsze 4/4 itd. Oto cechy dobrej melodii:

  • Kolejne dźwięki różnią się przeważnie o jeden stopień skali ze sporadycznymi skokami – aby melodię dało się zaśpiewać nie możemy ciągle używać kwint albo septym jako interwałów. Z drugiej strony nie może być to ciągle pryma i sekunda – wtedy utwór staje się zbyt monotonny.
  • Melodia refrenu zbudowana jest z nieco wyższych dźwięków niż melodia zwrotek. Oczywiście nie można przesadzać – dobra piosenka ma średnicę melodii w zakresie 1,5-2,5 oktawy
  • Bardziej emocjonalne fragmenty powinny być śpiewane wyżej. Tyczy się to szczególnie fraz zawierających tytuł utworu oraz punktu kulminacyjnego(w dobrych piosenkach melodia refrenu finalnego posiada nieco wyższe dźwięki od pozostałych refrenów),
  • W refrenie, częściej niż w zwrotce, melodia dąży do toniki. Zawsze ma charakter opadający i często kończy się na tym stopniu skali.
  • Melodia mostu powinna wyraźnie odróżniać się od melodii refrenu i zwrotek. Oczywiście nadal musi leżeć w tej samej tonacji i zazwyczaj być zharmonizowana tymi samymi akordami.
  •  Kolejne struktury piosenki powinny być powiązane z poprzednimi; melodia zwrotki powinna przechodzić płynnie w melodię refrenu i na odwrót.

Mam nadzieję, że te najważniejsze wskazówki pomogą Wam lepiej analizować wasze ulubione(choć niekoniecznie) piosenki.

Reklamy

One thought on “Cechy dobrej melodii

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj / Zmień )

Zdjęcie na Google+

Komentujesz korzystając z konta Google+. Wyloguj / Zmień )

Connecting to %s